Deneme (30 Ekim)

Bu sanatçımız için bir dili bilmek, o dilin edebiyatını bilmek demektir. O edebiyatın gizli kalmış köşelerinde yatan şiirleri, öyküleri bilmek demektir. Gerek Türkçe gerekse Fransızca yazdığı yazılarda, zaman zaman öyle alıntılar yapar ki şaşırır kalırsınız. Halk şiirimizden, özellikle tekke şiirimizden; ama aynı zamanda bir Yunan, bir Bizans, bir İran şiirinden… Resim, heykel, yazın gibi hangi sanat dalından bir ürün ortaya koyarsa koysun, bunu, oksijeni bol bir ortamda oluşturmuş bir sanatçımızdır o.
Bu parçadaki altı çizili söz, anlatılan sanatçının hangi özelliğini belirtmek için kullanılmıştır?Deselect Answer

Bir yazar şöyle diyor: “Düşüncenin canı kısa sözde, onun yoğun anlatımındadır.”

Bu cümlede anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Ortaokul yıllarımda arkadaşlarla dersten çıkar çıkmaz, okulumuzun bulunduğu tepeden iner, güzelim gül bahçeleriyle çevrelenmiş evlerin önünden geçerek kıyıya koşardık. (II) Dalgalarla oynarken içimizden biri bağırırdı: “Yunuslar geçiyor!” (III) Sonraları hangi denize baksam, böyle sürü halinde geçen yunuslar canlanırdı gözlerimde. (IV) Açıklardaki tek bir yunusu fark edip sevinç çığlıkları atanları gördükçe gerçekten çok etkilenirdim. (V) Yıllarca yunusların sürü sürü gözlerimin önünden geçtiğini, zamanın hepimizi, az rastlanan anların son tanıklarına çevirdiğini nasıl anlatabilirdim onlara?
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde yakınma söz konusudur?Deselect Answer

Her ressam, aynı doğa parçasını tuvaline farklı biçimlerde yansıtır. ----
Bu cümlenin sonuna, düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi uygun olmaz?Deselect Answer

Deselect Answer

I. Şehre beyaz örtü çok erken inmeye başlar ve
Palandöken Dağı’nın heybeti, görenleri kendine
hayran bırakır.

II. Avrupa Gençlik Kış Olimpiyatları gibi çok önemli
kış sporu etkinliklerine ev sahipliği yapan merkez,
yılın 150 günü karla örtülüdür.

III. Lezzetli cağ kebabının ve gösterişli Oltu taşının
diyarı olan Erzurum, Türkiye’de adı kış ile
özdeşleşmiş şehirlerin başında gelir.

IV. Bu sayede aralık ayından mayıs ayına kadar süren
çeşitli etkinliklerle kayak sezonu devam eder.

V. Bu dağda bulunan ve başlangıç noktası 2200
metrede olan Palandöken Kayak Merkezi, bir
kartal yuvasını andırır.
Yukarıda numaralanmış cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan üçüncü olur?Deselect Answer

Tarihî bir olay romana girdiğinde, yazar onu kendi gözlüğü ile yorumlar. Tarihî olay, yazarın imgeleminde artık farklı bir gerçekliktedir. Romanın gerçeği, hayatın gerçeği ile çakışabilir de çakışmayabilir de. Romancı kendi bütünlüğü içinde olayı alır ve yeniden kurgular. Gerçek bir olayın çağrışımları eserin temelinde durur ama bunlar artık kurmacanın içindedir ve tanınmaz bir hâl almıştır.
Bu parçayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?Deselect Answer

Geçtiğimiz son birkaç yıldır medyada sıkça karşımıza çıkan Koloni Çöküş Bozukluğu/Sendromu’nu (CCD) çoğunuz duymuşsunuzdur. Özellikle 2006 yılından beri kendini hissettiren bu sendrom, kolonilerdeki işçi arıların, polen toplamak üzere kovandan ayrılıp bir daha geri dönmemeleri şeklinde ifade ediliyor. Tuhaf bir şekilde kaybolan işçi arıların ne ölüsü ne de dirisine kovanın bulunduğu bölge civarında rastlanmıyor. Terk edilen kovana bakıldığında ise birçok petek gözünün normalde olması gerektiği gibi larvalar ve balla dolu olduğu görülüyor. Yani görünürde kovanda ters giden bir durum yok. İşçi arıların esrarengiz bir şekilde kaybolması ve kovanlarına geri dönmemesi neticesinde kovanda kalan kraliçe arı ve larvalar zamanla öldüğü için koloninin tamamı yok oluyor. Bu nedenle bal arılarının sayısı dünya genelinde gittikçe azalıyor. Yıl içinde normalde en fazla % 15-20 olan koloni kış kayıplarının, başta ABD olmak üzere birçok Avrupa ülkesinde, CCD nedeniyle % 60-80’lere ulaştığı belirtiliyor. Özellikle tarımsal üretimin yoğun olduğu ülkelerde bu durum çok büyük sıkıntılar doğuruyor.
Bu parçadan aşağıdakilerin hangisine ulaşılabilir?Deselect Answer

(I) Elazığ’ın kültür kodlarının ipuçları Harput’ta saklı. (II) Anadolu kapılarının açılmasının ardından Harput, Artukoğullarının önemli merkezlerinden biri hâline geldi. (III) Kahramanlıkları ve askerî başarılarıyla tarihe geçen Artuklu Beyi Belek Gazi, Harput’un yetiştirdiği önemli komutanlardan biridir. (IV) Harput Kalesi ve Ulu Cami, Kurşunlu, Alacalı ve Ağa Camileri Harput’un görkemli geçmişinin mağrur ve vakur tanıklarındandır. (V) Harput etnografik kent kültürüyle de farklı ve ilgi çekici özelliklere sahip. (VI) Kent kültürünü yakından tanıtmak için yakın zamanda inşa edilen müzesiyle Harput mutlaka ziyaret edilmesi gereken bir yer.
Harput’un anlatıldığı bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?Deselect Answer

I. 77 yaşında yitirdiğimiz Tuncel Kurtiz
II. mesleği kadar doğayı, toprağı ve
III. ayrımı yapmadan sürdüren ve en az
IV. Anadolu’yu da seven bir aydındı
V. oyunculuğu sinema, tiyatro, televizyon
Yukarıdaki sözler anlamlı ve kurallı bir cümle oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan üçüncü olur?Deselect Answer

I. 1980’lerde ise gerçekleştirilen izleyici araştırmaları ve alımlama çalışmalarıyla odak, “metin içindeki anlam” çalışmalarından “izleme bağlamı” çalışmalarına kaydı.

II. Söz konusu “izleyiciyi tarihselleştirme” çabası, 1970’lerin film kuramının metinsel belirleyiciliğine ve izleyicinin film metninin bir inşası olduğu varsayımsal modeline bir meydan okumadır.
III. 1970’lerin sinema kuramı, filmlerin temsil stratejileri üzerine önemli bir vurgu yapmaktaydı.

IV. “İzleme bağlamı” üzerine yapılan bu araştırmalar, daha kapsamlı bir eğilim olan ve özellikle bu alanda 1980’lerden beri devam eden “izleyiciyi tarihselleştirme” başlığı altında konumlandırılabilir.

V. Bu vurgu da Barbara Klinger’in “sinema-ideoloji ilişkisinin metin merkezli değerlendirmesi” olarak adlandırdığı bir tür metinsel idealizmle sonuçlanıyordu.

Yukarıdaki cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi sonuncu olur?Deselect Answer

I. 1986 yılındaki Çernobil kazasından sonra
II. toparlayamadı; siparişler iptal edilmekle
III. ve yenilenebilir enerji yatırımları öne çıktı
IV. nükleer endüstri uzun süre kendisini
V. kalmadı, birçok ülkede santraller kapatıldı
Yukarıdaki sözler anlamlı ve kurallı bir cümle oluşturacak biçimde sıralandığında hangisi baştan dördüncü olur?Deselect Answer

Şiir için, nesir olmayan şey derler. Belliyi belirtmek gibi görünen bu tanımlama, şiirin derin bir yönüne dokunmaktadır. Valéry, düzyazıyı yürüyüşe, şiiri raksa benzetir. Yürüyüşün açık bir amacı vardır. Her yürüyüş, istenilen şeye yönelmiş bir hareketi ifade eder. ----. Fakat bu hareketlerin amacı, kendilerindedir.
Bu parçada boş bırakılan yere, düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilemez?Deselect Answer

(I) 1980’li yıllarda şiirin bizce en önemli temsilcisi olan Fergun Özelli’nin en önemli yanı, geleneksel şiirin dışında durup kendine has modern bir dil anlayışının takipçisi olması. (II) Bu şiir, kendi içinde bocalasa da birtakım tekil şairlerden çok uzak esinler alsa da dönemin modernist tavırlarıyla yakın akrabalık kurmuyor. (III) Şair, hep kendinin olan bir şiiri kurmak için yoğun mücadele veriyor. (IV) Dönemin şiir kulvarlarına sıkı sıkıya bağlanıp bir estetik çabaya hapsolmuyor. (V) Örneğin, 1980’li yılların eğilimlerinde yer almayan ironiyi açıkça önemseyen nadir şairlerden biri. (VI) Ama ne Garip akımıyla ne de Metin Eloğlu, Salâh Birsel, Can Yücel üçlüsünün ironik tavrıyla açık akrabalığı bulunuyor. (VII) Bu noktada, Özelli şiirinin bu dönem biraz savruk olduğu, şiirde sıkı ayıklamacılığa özen göstermediği söylenebilir.
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde olumsuz bir eleştiri söz konusudur?Deselect Answer

Ne asansör ne yürüyen merdivenler tarafından pabucu dama atılabilmiştir merdivenin! Daha doğrusu atılmıştır da o, kendisini duvara dayayıp çıkıp almıştır her seferinde. Merdiven güvenilir dostlarından biridir insanlığın.
Bu parçada geçen “pabucu dama atılmak” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?Deselect Answer

I. Bilenlere söylemeye gerek yok ama farkında olmayanları uyaralım: 20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü.

II. Bu vesileyle yetişkinlere, çocuklarına izlettirmeleri için küçük bir seçki önerelim istedik.

III. Listenin “en iyi” veya alfabetik, kronolojik bir sırası yok.

IV. Çocuklara, çocukluğunu ananlara ve çocukken seyretme imkânı olmayanlara fırsat niyetine birkaç film derledik.

V. Hepsi değerli, hepsi çocuklara, hepsi sinemaseverlere ama çocuk haklarıyla ilintili olması nedeniyle eski tarihli bir filmle başlayalım...

VI. Charlie Chaplin’in 1921 tarihli sessiz filmi Yumurcak duygusal yönü, insan üzerinde bıraktığı tesir ve sessiz sinema tekniği açısından alanın kaliteli bir örneği.
Numaralanmış cümlelerin anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralanması için hangilerinin birbiriyle yer değiştirmesi gerekir?Deselect Answer

İki bin yedi yüz yıllık geçmişiyle onlarca farklı kültüre ev sahipliği yapmış olan Katanya, Sicilya bölgesinin ikinci en büyük şehridir.
Yukarıdaki cümleden aşağıdakilerden hangisi kesin olarak çıkarılabilir?Deselect Answer

Dairesel bir plan ortasında yükselen ve benzeri az olmakla birlikte ülkemizin en önemli eserlerinden olan çok figürlü Taksim Cumhuriyet Anıtı, İtalyan heykeltıraş Pietro Canonica tarafından yapıldı ve 1928 yılında törenle açıldı.
Yukarıdaki cümleden aşağıdakilerden hangisi kesin olarak çıkarılabilir?Deselect Answer

Sıfatla yapılmış hayvan türlerinin isimleri bitişik yazılır.
Buna göre aşağıdaki cümlelerden hangisinde yazım hatası vardır?

Sıfat tamlamaları bazı durumlarda zarf tümleci görevinde kullanılabilir.
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde böyle bir durumdan söz edilemez?

Nesnelerin kaydını tutma gereksinimi, sayı sistemlerinin gelişmesini sağladı. Dünyanın birçok bölgesinde yazının gelişiminden önce görülen bu sistemler, soyut bir kavramı şifrelemek için kullanılan ilk örnekler olmayı bugün de sürdürüyor. Bundan 30 bin yıl kadar önce avcı topluluklar, tahta veya kemikten yapılma çetele çubukları kullanıyordu. Amaç, büyük olasılıkla öldürülen hayvanların sayısını kaydetmekti. Mezopotamya’da Sümerlere ait MÖ 3400 yılından kalma sayma işinde kullanılan kilden yapılmış markalar, stok tutma ve muhasebe sisteminin başlangıcını oluşturur. İnsanlar basit sayma işlemlerinde genellikle el ve ayaklarından yararlandıklarından sayı sistemlerinin çoğu ondalık basamak sistemini temel alır. Mayalar, Aztekler ve Keltler 20’lik sistemi, Mezopotamyalılar 60’lık sistemi benimsemişlerdi. Sayıların harflerle gösterildiği alfabetik sayı sistemleri, Yunanlılar, Romalılar, İbraniler ve sonraları Araplar tarafından geliştirildi. Ancak, şimdi dünyanın her yerinde “Arap” sistemi kullanılıyor.
Bu parçada aşağıdakilerin hangisine değinilmemiştir?Deselect Answer

(I) Dünyanın en tanınmış edebiyat ödülü Nobel Edebiyat Ödülü’dür. (II) Bu ödül çoğunlukla dünya politikasının etkisinde kalınarak, uluslararası üne ulaşmış yazarlara verilir. (III) Kimi zaman yerini bulur, kimi zaman pek de değerli olmayan birine gider. (IV) Nice yazar var ki daha bu ödülü aldığı yıl unutulup gitmiş, kendi ülkesinin edebiyatında bile önemini yitirmiştir. (V) Bizim de başarılı sanatçılar yetiştirdiğimizi düşünüyorum; Sait Faik, Nazım Hikmet, Halikarnas Balıkçısı gibi…
Numaralandırılmış cümlelerden hangisi paragrafın anlam bütünlüğünü bozmaktadır?Deselect Answer

(I) Karabük Valiliği, başlattığı özel bir projeyle Karabük Yenice Ormanları’nın yürüyüş ve bisiklet parkurlarını geliştiriyor. (II) Proje kapsamında, yürüyüş parkurlarına işaretler konulması, yön ve bilgi tabelaları yerleştirilmesi planlanıyor. (III) Ayrıca bölgeyle ilgili rehber kitaplar hazırlanması da düşünülüyor. (IV) Yenice Ormanları, Doğal Hayatı Koruma Vakfı tarafından, Avrupa’nın biyolojik çeşitlilik açısından en değerli ve acil olarak korumaya alınması gereken yüz orman alanı arasında gösteriliyor. (V) Bu çalışmaların amacı, yörenin doğal zenginliklerinin tanıtılması, ekoturizm ve doğa sporları için cazip bir merkez hâline getirilmesi.
Numaralandırılmış cümlelerden hangisi paragrafın anlam bütünlüğünü bozmaktadır?Deselect Answer

Necip Fazıl ( ) şair oluşunun öyküsünü şöyle anlatıyor: “Şairliğim on iki yaşımda başladı. Annem hastanedeydi. Ziyaretine gitmiştim. Beyaz yatak örtüsünde, siyah kaplı, küçük ve eski bir defter ( ) Bitişikte yatan veremli hasta kızın şiirleri varmış defterde. Bunu söyleyen annem, bir an gözlerimin içini tarayarak ‘Senin, şair olmanı ne kadar isterdim!’ dedi. Annemin dileği bana, içimde besleyip de on iki yaşıma kadar farkında olmadığım bir şey gibi göründü. Gözlerim hastane odasının penceresinde ( ) savrulan kar ve uluyan rüzgâra karşı uzun uzun düşünerek içimden şöyle bir karara vardım ( ) ‘Şair olacağım, hem de büyük bir şair ( )’ Ve oldum.”
Bu parçada ayraçlarla ( ) belirtilen yerlere aşağıdakilerin hangisinde verilen noktalama işaretleri sırasıyla getirilmelidir?Deselect Answer

Bilgisayar teknolojisiyle yetişen kuşaklarda ekrandan kitap okumanın yaratacağı hazzı, bilgisayarla ileriki yaşlarda tanışan insanlar tadamayacaktır.
Bu cümlede aşağıdakilerden hangisi yoktur?Deselect Answer