İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Mizah Anlayışı Nedir? Nasıl geliştirilir?

Mizah anlayışı, bireyin yaşamı estetik, edebî ve zihinsel bir incelikle yeniden yorumlamasıdır. Mizah Türk edebiyatında bir kaside türü olan hicivlerden başlayarak yüzlerce yıllık bir geçmişe sahiptir. Öyleyse mizah anlayışının kişilere ve toplumlara göre değişmesinin nedeni ne olabilir? Mizah anlayışını geliştirmek mümkün müdür?

Mizah kültürden beslenir. Bu yönünde kültürün bütün inceliklerini yansıtır. Her toplumun farklı bir kültürel yapısı vardır. Bu sebeple bir toplumu eğlendiren ve hatta güldüren olgular başka bir toplumda hoş karşılanmayabilir. Nitekim her toplumun mizah konusu yapamayacağı değerleri vardır. Yeterince iyi planlanmamış bir mizah bu değerlere inanan veya bu değerlere önem veren kişileri rencide edebilir. Sonuç olarak mizah ile hakaret arasındaki ince çizgi toplumsal değerlerle çizilebilir. Bu konuda Millî Edebiyat Dönemi yazarımız Refik Halit Karay şunları söylemektedir:

Mizahî yazıların, hiç şüphesiz, çok tesirli, çok yıkıcı, rakibini şaşırtıp sersemletici bir kudreti vardır; fakat muvaffak olmak şartıyla… Halbuki dünyada her şeyin biraz fenası, biraz kabası, biraz bozuğu çekilebilir, mizahın kusurlusu çekilemez. Latîfe olgun bir meyve gibi kemale erdirilip öyle ortaya konmak lâzım gelir

Refik Halit KARAY

Mizah ve şaka unsurları toplumsal olduğu kadar da bireyseldir. Bazı insanlar şaka yapmaktan ve kendisine şaka yapılmasından hoşlanır. Bazı insanlar ise bu konuda çok daha hassastır. Doğru hesaplanmamış bir mizah, bu kişilerin kırılmasına neden olabilir. Örneğin Çin’deki Konfüçyüs öğretisine inanan kişiler, mizahı kötü ve çekilmez bir unsur olarak görür ve hiçbir şeklini onaylamazlar.

Mizah Anlayışını Geliştirmek

Mizah anlayışını geliştirmek mümkündür. Bunun için şu hususlara dikkat edilmelidir:

  1. İncelikli fikirler edinmek için kaliteli kitaplar okunmalıdır.
  2. Basit, sıradan ve kaba espri anlayışı terk edilmelidir.
  3. Mizah, karşıdaki kimseyi küçük düşürme ya da alay etme aracı değildir. Mizahı bu yönde anlayan bir kişinin mizah anlayışı hiçbir zaman gelişmeyecektir.
  4. Seviyeli fikir tartışmaları ve beyin fırtınası teknikleri mizah anlayışının gelişmesine katkı sağlayacaktır.

Yerinde Mizah Anlayışı Kendini Gerçekleştiren Bireyin Özelliğidir

Yerme, kötüleme ve yok etmeyi amaçlamayan bir mizah anlayışı her yönüyle sağlıklı bir ruh yapısına işaret etmektedir. Çünkü mizah insanların esnek ve etkili düşünme kabiliyetlerine katkı sağlamaktadır. Aynı zamanda mizah zor ve stresli durumlarda ortamın sakinleştirilmesi için oldukça iyi bir seçenektir.

Mizahın Sosyal Dönüşümü

21. yüzyılda mizah bir sosyal dönüşüm aracı olarak görülmüştür. Nitekim mizah bu yönüyle görsel bir reklam aracına dönüştürülmüştür. Bugün birçok komedyen aynı zamanda reklam filmlerinin değişmez figürlerdir. Mizahın tanıtım için bu denli olmasının sebebi, mizahi yapıtlarda izleyici ve konuşmacı arasındaki etkileşimin çok yüksek olmasıdır. Yapılan bir çalışmada mizah kullanılan derslerde öğrencilerin derse ilgisinin arttığı görülmüştür.

KAYNAKÇA

Adam, A. (2016). Sanat eğitimi ve mizahI. Uluslararası sosyal Bilimler Sempozyumu Bildiri Kitabı, 47-56.

Tekin, M. S. (2019). Mizah anlayışının şekillenmesinde ve mizaha yönelmede sosyal ve kültürel çevrenin rolü: karikatüristler ve stand-up komedyenleri ile yapılan niteliksel çalışma (Master’s thesis, Maltepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü).

Yardımcı, İ. (2010). Mizah kavramı ve sanattaki yeriUşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi3(2), 1-41.

Özet
Mizah Anlayışı Nedir? Nasıl geliştirilir?
Başlık
Mizah Anlayışı Nedir? Nasıl geliştirilir?
Açıklama
Mizah anlayışı: Mizah anlayışının kişilere ve toplumlara göre değişmesinin nedeni ne olabilir? Mizah anlayışını geliştirmek ne demek?
Yayımcı
Yayımlayan
Simit Çay Edebiyat Etkinlikleri
Logo

Bir yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir