Oleropin (oleuropein) ve türevleri, zeytin ve zeytinyağında bulunan başlıca polifenol sınıflarından bir maddedir. Nitekim zeytinyağında hissedilen hafif acılığın sebebi de oleuropein etkenidir. Bu etken maddenin son zamanlarda bir dizi bakteri ve mikrofungusun büyüme oranını azalttığı veya geciktirdiği, koronavirüse karşı etkili olduğu gösterilmiştir (Bisignano, 1999). Oleropin yağlı karaciğer sorunlarından, kalp rahatsızlıkları ve diyabete kadar birçok hususta yararlı bir etken maddedir. Ayrıca anti-tümör, antimikrobiyal ve tıpkı kestane balı gibi anti-enflamatuar özelliklere sahip güçlü bir antioksidandır. Peki oleropin nedir?
Yeşilzeytinin acı özü olan oleropin, yüzeyde aktif bir maddedir. Bu nedenle hücre zarı üzerinde de etkili olup antimikrobiyal aktivitesinin temeli de bu gibi görünmektedir. Oleuropein, yaygın bir laktik asit bakterisi olan Lactobacillus plantarum’dan önemli miktarda glutamat, potasyum ve inorganik fosfat sızıntısı yapmaktadır (Juven vd., 1972). Ayrıca Mycoplasma hominis, Mycoplasma fermentans, Mycoplasma pneumoniae ve Mycoplasma pirum organizmalarına karşı da etkili olduğu saptanmıştır (Furneri vd., 2002).
Oleropinin faydalarıdan gerçek anlamda yararlanabilmek için salamura zeytin tercih edilmelidir. Çünkü salamura deneylerinin sonuçları, ısıtılmamış zeytinler salamura edildiğinde oleropinin antibakteriyel bileşiklere indirgendiğini göstermiştir.
Oleropin; glukozit, kurkumin, kateşin ve epikateşin-gallat ile birlikte COVID-19 Mpro inhibitörleri olarak hareket etmek için en iyi potansiyele sahip etken maddelerden biridir.. Bununla birlikte, potansiyel tıbbi kullanımlarını araştırmak için daha fazla araştırma yapılması gerekmektedir (Khaerunnisa, 2020).
Akdeniz diyetinin polifenolik bileşenlerinin koroner kalp rahatszılıklarında rol oynayan biyokimyasal olaylara müdahale ettiğini ve böylece Akdeniz diyeti ile koroner kalp rahatsızlıklarının önlenmesi arasında bağlantı olduğu saptanmıştır (Visioli ve Galli, 1994).
Olea europaea’dan gelen zeytin, Akdeniz bölgesine özgüdür ve hem yağ hem de meyve, Akdeniz diyetinin ana bileşenlerinden bazılarıdır. Nitekim zeytinyağının ana aktif bileşenleri arasında oleik asit, fenolik bileşenler ve skualen bulunur. Ana fenolik bileşikler, hidroksitirosol ve oleuropein, sızma zeytinyağına acı ve keskin tadı verir (Omar, 2010).
Diyabetik hastaların antioksidan ile tedavisi, bu komplikasyonları hafifletmede avantajlı olabilir. Zeytin yaprağının (Olea europaea) aktif bileşeni olan Oleropin, çoğunlukla antioksidan aktivitesiyle bağlantılı birçok yararlı ve sağlığı teşvik edici özelliğe sahiptir. Nitekim, alloksan kaynaklı diyabetik tavşanlarda oksidatif stres ve hiperglisemiyi azaltmada oleropinin etkili olduğu deneyler sonucunda gösterilmiştir (Al-Azzawie ve Alhamdani, 2006).
Zeytin ağacından elde edilen ürünlerin insan sağlığı üzerinde kullanımı yüzyıllar öncesine dayanmaktadır. Ayrıca birçok medeniyette zeytin ağacının çok güçlü bir kültürel ve dini sembolizmi vardı ve hala da var. Özellikle, Dünya Sağlık Örgütü’nün resmi mührü ve amblemi, barış ve sağlığın sembolü olarak seçilen zeytin ağacı dalları ile çevrili bir dünya haritası üzerinde Asklepius çubuğuna sahiptir. Son zamanlarda, biriken deneysel, klinik ve epidemiyolojik veriler, zeytin türevlerinin sağladığı yararlı etkinin geleneksel inançlarına destek sağlamıştır. Özellikle zeytin yapraklarında, zeytinlerde, işlenmemiş (rafine edilmemiş) zeytinyağında ve zeytin değirmeni atıklarında bulunan polifenoller, anti-tümör ve anti-enflamatuar özelliklere sahip güçlü antioksidan ve radikal temizleyicilerdir. Bu yazıda da, zeytinde bulunan en yaygın polifenol olan oleropinin insan sağlığı üzerindeki olumlu etkisini üzerinde durulmaktadır.
Al-Azzawie, H. F., & Alhamdani, M. S. S. (2006). Hypoglycemic and antioxidant effect of oleuropein in alloxan-diabetic rabbits. Life sciences, 78(12), 1371-1377.
Barbaro, B., Toietta, G., Maggio, R., Arciello, M., Tarocchi, M., Galli, A., & Balsano, C. (2014). Effects of the olive-derived polyphenol oleuropein on human health. International journal of molecular sciences, 15(10), 18508-18524.
Bisignano, G., Tomaino, A., Cascio, R. L., Crisafi, G., Uccella, N., & Saija, A. (1999). On the in‐vitro antimicrobial activity of oleuropein and hydroxytyrosol. Journal of pharmacy and pharmacology, 51(8), 971-974.
Fleming, H. P., Walter, W. M., & Etchells, J. (1973). Antimicrobial properties of oleuropein and products of its hydrolysis from green olives. Applied microbiology, 26(5), 777-782.
Furneri, P. M., Marino, A., Saija, A., Uccella, N., & Bisignano, G. (2002). In vitro antimycoplasmal activity of oleuropein. International journal of antimicrobial agents, 20(4), 293-296.
Juven, B., Henis, Y., & Jacoby, B. (1972). Studies on the mechanism of the antimicrobial action of oleuropein. Journal of Applied Bacteriology, 35(4), 559-567.
Khaerunnisa, S., Kurniawan, H., Awaluddin, R., Suhartati, S., & Soetjipto, S. (2020). Potential inhibitor of COVID-19 main protease (Mpro) from several medicinal plant compounds by molecular docking study. Prepr. doi10, 20944, 1-14.
Omar, S. H. (2010). Oleuropein in olive and its pharmacological effects. Scientia pharmaceutica, 78(2), 133-154.
Visioli, F., & Galli, C. (1994). Oleuropein protects low density lipoprotein from oxidation. Life Sciences, 55(24), 1965-1971.
Makale tam metnine ulaşın (PDF). Öz: Orhun Yazıtları, İslamiyet öncesinde Orta Asya bozkırında yaşayan göçebe… Daha Fazla
Türkiye’nin en köklü şiir yarışmalarından biri olan Simit Çay Edebiyat Etkinlikleri Şiir Yarışması’nın 12.sinin sonuçları… Daha Fazla
Kağan, Türk ve Moğol devletlerini yöneten hükümdarların unvanıdır. Bu sebeple tarihteki Türk devletlerinin yönetim şekline… Daha Fazla
İsim tamlamalarını oluşturan isim ya da zamirlerin arasına gelerek bu kelimeler arasında ilişki kuran eke,… Daha Fazla
Günümüzde yapay zekâ teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte “deepfake” kavramı giderek daha fazla tartışılır hâle gelmiştir. Türkçede… Daha Fazla
Özet Kitapçığıİndir 16–18 Mayıs 2025 tarihleri arasında Buhara’da düzenlenen Uluslararası Dil ve Edebiyatta Sağlık Sempozyumu,… Daha Fazla
Yorumlar