Realizmin Türk Edebiyatındaki Temsilcileri

Edebiyatı bir gözlem ve gerçeklik alanı olarak gören ve romantizm akımını fazlaca öznel bulan edebi akıma realizm denir. Realizmin Türk edebiyatındaki ilk temsilcileri Tanzimat II. Dönem sanatçılarıdır.

Realizmin Türk edebiyatındaki temsilcileri

1. Halit Ziya Uşaklıgil,
2. Mehmet Rauf,
3. Recaizade Mahmut Ekrem,
4. Yakup Kadri Karaosmanoğlu,
5. Memduh Şevket Esendal,
6. Reşat Nuri Güntekin,
7. Sait Faik Abasıyanık,
8. Ömer Seyfettin,
9. Refik Halit Karay,
10. Halide Edip Adıvar.

Ayrıca Balzac, Stendhal, Gustave Flaubert, Dostoyevski, Tolstoy ve Dickens gibi isimler realizm akımının dünya edebiyatındaki önemli temsilcileri arasındadır.

Realist yazarlar için en önemli unsur gözlemdir. Bu sebeple onlar roman ve hikâyeyi toplumun üzerinde gezdirilen bir ayna olarak görür. Ancak gerçeğe ulaşmada natüralizm kadar aşırıya gitmezler. Nitekim natüralizmin realizmden farkı, natüralizmin gözlemle yetinmeyip deney ve soya çekimi öncelemesidir.

Türk edebiyatında realizm

Türk edebiyatında Tanzimat II. Dönem, Servetifünûn ve Fecriati toplulukları realizm akımını desteklemiştir. Ayrıca Millî Edebiyat akımı da roman ve hikâyede realizm yolundan gitmiştir. Realizmin Türk edebiyatındaki önemli temsilcileri şunlardır:

• Halit Ziya Uşaklıgil: Türk edebiyatındaki realizmin en önemli temsilcisidir. Ayrıca bazı eserlerinde natüralizm özellikleri de vardır.
• Mehmet Rauf: Özellikle Eylül romanındaki gerçekçi iç gözlemleri ile öne çıkar.
• Recaizade Mahmud Ekrem: Araba Sevdası adlı eseri ile Türk romanındaki realist çizgiyi o başlatmıştır.
• Yakup Kadri Karaosmanoğlu: Anadolu gerçekliğini Yaban vb. romanlarında nesnel bir dille anlatmıştır.
• Memduh Şevket Esendal: Kendisi gibi bir realist olan Çehov’dan etkilenmiştir. Böylelikle realist durum hikâyesi örnekleri vermiştir.
• Reşat Nuri Güntekin: Özellikle Çalıkuşu gibi Anadolu’daki halkın cehalet ve yoksulluğunu anlatan romanları ile tanınmıştır. Nitekim bir maarif müfettişi olduğu için güçlü Anadolu gözlemlerine sahiptir.
• Sait Faik Abasıyanık: Hikâyelerinde yer yer modernist esintiler bulunsa da genel olarak realizmden etkisindedir.
• Ömer Seyfettin: Hikâyelerinde millî mesajlar verirken romantizm akımının etkileri görülse de genel anlatımında realizm baskındır. Bununla birlikte “Ömer Seyfettin realist mi romantik mi?” sorusu hâlâ tartışmalıdır.
• Refik Halit Karay: Özellikle sürgün yıllarında gezip gördüğü yerlerle ilgili gözleme dayalı realist hikâyeleri ile ön plana çıkmıştır.
• Samipaşazade Sezai: Türk edebiyatında realizmin ilk nüvelerini gösteren ancak tam anlamıyla realist bir üslup geliştirmeyen bir yazardır. Nitekim Sergüzeşt Türk edebiyatında romantizmden realizme geçişi temsil eden ara bir eserdir.
• Halide Edip Adıvar: İlk romanlarında romantizm ön planda iken ustalık eserleri olan Sinekli Bakkal gibi yapıtlarında realizm etkisindedir.

Türk edebiyatındaki realist topluluklar

Türk edebiyatındaki realist topluluklar Tanzimat II. Dönem, Servetifünun ve Fecriati‘dir. Ayrıca Millî Edebiyat akımında şiir ve tiyatro haricinde de realizm akımı etkilidir.

Realizm tıpkı romantizm gibi çok temel bir edebi akımdır. Bu sebeple geçmişten bugüne yazarların birçoğu realizmden izler taşımaktadır.

Türk edebiyatında Beşir Fuat ve Nabizade Nazım gibi isimler ise her ne kadar natüralizm iddiasında bulunsa da yazdıkları eserlerde realizm de önemli bir yer tutar.

Tüm bunların dışında realizmin şiirdeki izini taşıyan önemli isimler ise Cenap Şahabettin, Tevfik Fikret ve Yahya Kemal’dir. Fakat bu isimlere realist değil parnasyen denir. Çünkü realizmin şiirdeki karşılığı parnasizmdir.