Şinasi, modern Türk edebiyatının kurucusudur. Onun çıkardığı Tercüman-ı Ahval gazetesi hem ilk özel gazetedir hem de Tanzimat edebiyatının başlangıcını simgeleyen eserdir. Şinasi’nin Türk edebiyatındaki ilkleri şunlardır: Modern Türk edebiyatının öncüsü ve ilk sanatçısıdır. Onun önemi eserlerinin çok başarılı olmasından değil öncü olmasından kaynaklanır. İlk özel gazetemiz olan Tercüman-ı Ahval gazetesini çıkarmıştır. Batıdan ilk şiir çevirilerimizi yapmıştır. Nitekim Tercüme-i Manzume bu çevirileri yayımladığı eserdir. Batı edebiyatından…
Yazı etiketleri “aşıkane şairler”
Divan edebiyatında aşkın yüceliğini anlatan şairlere âşıkâne şairler denir. Bu tarzda yazılan gazeller ise âşıkâne gazel adını alır. Türk edebiyatında âşıkâne gazelin en büyük temsilcisi Fuzûlî‘dir. Örneğin Fuzûlî’nin “Beni redifli gazeli” bu türün en güzel ürünlerindendir. Türk edebiyatındaki âşıkâne gazel şairleri şunlardır:
- Fuzûlî,
- Şeyhî,
- Hoca Dehhanî,
- Belîğî,
- Fehîm-i Kadim,
-
Nergisî,
- Şeref Hanım.
Not: Bazı kaynaklar şuhane gazelleriyle bilinen Nedim’i de âşıkâne gazel üstadı sayar (bk. Kaynak).
Ayrıca Edirneli Gülşeni ve Nesimi gibi birçok şairin âşıkâne gazelleri vardır. Ancak bu şairlerin rindane veya arifane vb. tarzlarda da şiirleri vardır. Yukarıdaki liste ise bu tarzı baskın olarak kullanan bazı şairlere aittir.
Peki, âşıkâne gazeller ne anlatmaktadır?
Bu tarz gazeller genellikle aşı verdiği ıstırabı anlatır. Fakat aşkın güzelliğini de anlatan bu türde eserler vardır. Nitekim Alap ve Eliaçık bu gazel türünü şöyle tanımlar:
Aşk ile ilgili her türlü acı, sıkıntı, mutluluk, sevgi, yakarış vb. içli duyguların anlatıldığı gazeller âşıkane gazel adını alır.
Not: Âşıkâne gazel tarzının acıdan ziyade sevgiliye kavuşmayı ve onunla eğlenceli vakitler geçirmeyi anlatan şekline şuhane gazel denir.
Divan edebiyatında din dışı konuları işleyen şairler aşağıda sıralanmıştır. Hoca Dehhani, Ahmedi, Kadı Burhaneddin, Ahmet Paşa, Baki, Nef’î, Enderunlu Fazıl, Nedîm, Enderunlu Vasıf olarak sıralanabilir. İÇİNDEKİLER Divan edebiyatında mesnevi yazmayanlar Divan edebiyatında işlenen konular nelerdir? Divan edebiyatında dini konuları işleyen ilk şair kimdir? Divan edebiyatında tasavvuf Divan edebiyatında tasavvufi içeriklerin ön plana çıktığı edebî akım nedir? Din dışı konularda şiir yazan ilk divan şairi kimdir?…


