İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Yazıların kategorisi: “Dil Bilimciler”

Üretici dönüşümsel dil bilgisi ve Chomsky – Yüzey yapı ve derin yapı

Chomsky, evrensel dil bilgisi kuramı ile birlikte üretici dönüşümsel dil bilgisi kuramının da şekillenmesini sağlayan kişidir. Chomsky bu kuramı geliştirirken hocası Sam Harris‘ten etkilenmiştir. Bu iki kuram yalnız dil biliminde değil, bilgisayar ve yazılım dilleri gibi birçok alanda etki uyandıran ufuk açıcı bir çalışmadır. Üretici dönüşümsel dil bilgisi, kişinin ana dilinde konuştuğu esnada gösterdiği yeteneği kodlamak, tasarlamak ve anlamlandırmak maksadıyla kullanılır. Kuram, dilde görünen yapılar…

YAPAY ZEKÂ EVRENİNDE DOĞAL DİLİ TANIMLAMAK: İSTATİSTİKSEL ÖĞRENME VE DİL EDİNİMİ

Öz: İnsanın dil edinimi sürecinin en önemli besleyicisi dış dünyadır. Bu yönüyle insanlar, sonsuz veri akışını örtük ya da açık bağlamlarda bilişsel olarak depolayan ve elde ettikleri bu deneyimleri davranış ya da söyleme dönüştüren canlılardır. Aslına bakılırsa her insan, isteyerek veya istemeyerek maruz kaldığı uyaranların algoritmik sonuçlarını hayatı boyunca yaşamaktadır. Nitekim son yarım asırda makinelerin de öğrenebileceğinin keşfedilmesi, dil bilimi alanında önemli bir paradigma değişikliğine…

Vyaçeslav İvanov ve Tartu-Moskova Dil Bilimi Okulu

Vyaçeslav Vsevolodoviç İvanov, 21 Ağustos 1929’da Moskova’da doğan Rus dil bilimci ve Hint-Avrupa dil ailesi araştırmacısıdır. Özellikle Kafkas coğrafyasında yaşayan Hint-Avrupa dillerindeki ünsüz sesler üzerine yaptığı glottatik çalışmalarla tanınmıştır. Tartu-Moskova Dil Bilgisi Okulu temsilcilerindendir. Babası tanınmış bir yazardır. Vyacheslav İvanov’un babası, tanınmış Sovyet yazarlarından biri olan Vsevolod İvanov’dur. Annesi, Vsevolod Meyerhold’un tiyatrosunda çalışan bir aktristtir. Çocukluğu, geçirdiği Taşkent şehrinin tahliyesi sırasında geçirdiği hastalıklar yüzünden zorluklarla…

Louis Trolle Hjelmslev ve Glossematikler

Louis Trolle Hjelmslev, fikirleri Kopenhag Dil Bilimi Okulunun temelini oluşturan Danimarkalı bir dilbilimcidir. 3 Ocak 1899’da Danimarka’da dünyaya gelmiştir. Hjelmslev, akademisyen kökenli bir ailede doğmuştur. Babası bir matematikçidir. Kopenhag, Prag ve Paris’te karşılaştırmalı dil bilimi okuyan Hjelmslev, 1931’de Cercle Linguistique de Copenhague’yi kurmuştur. Hans Jørgen Uldall ile birlikte, glossematik olarak adlandırdığı ve Ferdinand de Saussure’nin gösterge bilimsel teorisini geliştiren yapısal bir dil teorisi geliştirmiştir. Bir…

Algirdas Julien Greimas

Algirdas Julien Greimas (1917) Litvanya kökenli Fransız gösterge bilimcidir. Bir dönem Türk üniversitelerinde öğretim veren en önemli bilim insanlarındandır. Döneminin önemli dil bilimcilerindendir. Greimas’ın gösterge bilimi ve dil bilimi açısından belki de en önemli özelliği geleneksel filolojik bakış açısına karşı çıkması olmuştur. Filolojik bakış açısına göre yapılan dilsel incelemelerde bir dildeki eserler üzerinden ses bilgisel ve yapısal (morfolojik) incelemeler yapmak ana yöntem olarak kullanılmıştır. Bu…

Marcel Danesi

1946’da İtalya’da doğan Marcel Danesi 21. yüzyılın en önemli dil bilimci ve gösterge bilimcilerinden biridir. Toplum tarafından yaygın olarak tanınması öpme ediminin kültürel gösterge bilimi açısından ifade ettiği anlam konusundaki çalışmalar sayesinde yakalamıştır. Danesi’nin “öpme edimine” dair Toronto Üniversitesi tarafından organize edilen anlatımını bu mavi bağlantıya tıklayarak izleyebilirsiniz. Danesi, Toronto Üniversitesinde “Semiyotik ve Lingustik Antropoloji” alanında profesör unvanını edinmiştir. Dil, iletişim ve gösterge bilimi yani…